MOBBİNG www.mobbing.org.tr: CEMİLE GÜRÇAY ÇETİN

İŞYERİNDE YILDIRMA (MOBBİNG) VE İŞ DOYUMU İLİŞKİSİ / The relationship of mobbing and job satisfaction

Yazar: GÜLŞAH VURAL ÖZKAN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. CEMİLE GÜRÇAY ÇETİN
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Anabilim Dalı / İnsan Kaynakları Yönetimi Bilim Dalı
Onaylandı
Yüksek Lisans
Türkçe
2011
370 s.

Tarih boyu iş yaşamında görülen ancak son yıllarda işyerinde yıldırma (mobbing) kavramıyla ifade edilen olgu tüm dünyada örgütler için önemli bir sorundur. Bu çalışma işyerinde yıldırma (mobbing) olgusunun çalışan verimliliğini etkileyen en önemli faktörlerden biri olan iş doyumu üzerindeki etkisinin saptanması amacıyla hazırlanmıştır. Araştırma işyerinde yıldırma (mobbing) mağduru çalışanların maruz kaldıkları yıldırma ile demografik özellikleri, iş doyumları, iş doyumsuzlukları, yaşam doyumları ve kişilik özellikleri arasındaki ilişki saptanmaya çalışılmıştır. Bu ilişkileri ölçmek için Örgütsel Yıldırma Ölçeği, Brayfield-Rothe İş Tanımlama Endeksi, Yaşam Doyumu Ölçeği ve Beş Faktör Envanteri kullanılmış, bu ölçeklerden oluşan test bataryası 157 katılımcıya uygulanmıştır. Sonuç olarak işyerinde yıldırma (mobbing) ile iş doyumu ve yaşam doyumu arasında negatif yönde, işyerinde yıldırma (mobbing) ile iş doyumsuzluğu ve duygusal dengesizlik kişilik özelliği arasında ise pozitif yönde ilişki saptanmıştır.

MOBBİNG VE PSİKOSOMATİK BELİRTİLER ARASINDAKİ İLİŞKİNİN İNCELENMESİ: BİR KAMU KURULUŞU ÖRNEĞİ / The relationship between mobbing and psychosomatic symptoms: An application in public sector

Yazar: NURGÜL BAĞCI KURT
Danışman: YRD. DOÇ. DR. CEMİLE GÜRÇAY ÇETİN
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Anabilim Dalı / İnsan Kaynakları Yönetimi Bilim Dalı
Yüksek Lisans
Türkçe
2010
168 s.

Bu araştırmada, mobbing ve psikosomatik belirtiler arasındaki ilişki incelenmiştir. Bu amaçla kavramlarla ilgili literatür taramasına yer verilmiş; öncelikle mobbing kavramı, bu sürecin gelişimi ve etkileri, ardından, psikosomatik belirtilerin ruh sağlığı alanındaki sınıflama sistemi içindeki yeri, bu hastalıklara ilişkin yaklaşımlar, bu hastalıkların sağlık giderlerine etkileri ve mobbing ile psikosomatik belirtiler arasındaki ilişki üzerinde durulmuştur. Araştırma kapsamında yapılan uygulamaya İzmir İli'nde bir kamu kuruluşunda çalışan 360 kişi dahil edilmiştir. Katılımcılara, demografik özellikleri belirlemek için demografik bilgi formu, mobbing ölçümü yapmak amacıyla Leymann'ın Psikolojik Terör Çizelgesi (LIPT), ve psikosomatik belirtileri ölçmek amacıyla Kısa Semptom Envanteri (KSE) uygulanmıştır. Mobbing ölçeğinin Türkçe'ye çevrilip uygulanmasından sonraki aşamada güvenirlik analizi yapılmış, Cronbach-alpha iç güvenirlik puanı 0.75 olarak bulunmuştur. Veriler, korelasyon analizi, t-testi, Scheffe testi ve varyans analizi kullanılarak analiz edilmiştir. Analiz sonuçları incelendiğinde, mobbinge maruz kalma oranı %66 olarak tespit edilmiş; mobbing ve psikosomatik belirtiler arasında ileri düzeyde anlamlı bir ilişki saptanmıştır. Bunun yanında görev süresinin mobbing algısıyla ters orantılı olduğu, çalışılan birime göre mobbing algısının farklılaştığı tespit edilmiştir ancak katılımcıların eğitim düzeyi, medeni durumu ve çalıştıkları pozisyonun mobbinge etkisine rastlanmamış, sağlık kurumlarına başvuru sıklığı ve mobbing düzeyi arasında da anlamlı bir ilişkiye rastlanmamıştır. Elde edilen bu bulgular ilgili literatür ışığında tartışılmıştır.